Mở mắt
Vào những năm cuối của thế chiến thứ hai, quân Đức làm mưa làm gió ở trận tuyến phía đông châu Âu. Trận Stalingrad gây tổn thất trên một triệu người, Nga đang lâm vào cảnh khốn cùng về quân sự, trong khi nền kinh tế đang kiệt quệ nặng v́ chế độ cộng sản. Nga đang cần sự tiếp sức của Mỹ.
Tháng Năm năm 1944, Phó Tổng thống Mỹ Henri Wallace đi thăm vùng Magadan bên Tây-Bá-Lợi-Á, được chính quyền Xô Viêt hướng dẩn đến thăm một trại cải tạo Goulag, trong đó các Thanh niên Cộng sản được cải trang để đóng vai tù nhân. Sau khi nhận xét những sinh hoạt và tiếp xúc với trại viên, ông ta ra về ḷng phấn khởi và khâm phục, trái với những lời đồn đại về tính cách khắc nghiệt và vô nhân đạo của Liên Xô lúc đó.Từ đó Mỹ áo ạt viện trợ thực phẩm và dụng cụ cho Liên Xô để chấm dứt chiến tranh với Đức. Măi đến năm 1946, khi Victor Kravchenko, một giới chức cao cấp Sô Viết, trốn qua Mỹ và xuất bản cuốn sách Tôi chọn tự do
để tố cáo những kinh hoàng trong các trại tập trung ở Liên Xô, và cho đến năm 1949 Liên-Hiệp-Quốc mới chính thức tố cáo những hành vi dă man đó để cho thế giới mở mắt.
Ở Việt-Nam, khi đang c̣n chiến tranh th́ nhiều tổ chức" nhân đạo" thiên tă đă so sánh với cuộc đọ sức giữa David và tên khổng lồ Goliath, v́ trong dầu óc tân tiến của người tây phương lúc nào họ cũng bênh vực kẻ yếu thế.
Nhà hiền triết nổi tiếng người Anh Bertrand Russel , người đoạt giải Nobel Ḥa b́nh năm 1950, đă cùng với Jean-Paul Sartre lập lên “Ṭa án Russel-Sartre" để chống Mỹ trong cuộc chiến tranh Việt-Nam. Nhiều năm sau chiến tranh, cộng sản đă khéo bưng bít vấn đề cải tạo, cũng như Kmer Đỏ ở Campuchia bưng bít vấn đề diệt chủng, đến nổi thế-giới bên ngoài không hay biết ǵ hết. Măi đến năm 1978, những đợt người vượt biên rần rộ đem ra ngoài những tin tức thực sự ở Việt Nam lúc đó thế giới mới chợt thức tỉnh mà biết đươc rằng cộng sản đang giam giử và đối xử tàn tệ với hằng trăm ngàn tù Quân Cán Chính của miền Nam mà không xét xử. Thế giới đă thấy rơ sự thật. Vào tháng Sáu năm 1979, Jean-Paul Sartre đích thân vào điện Elysée gặp Tổng thống Valery-Giscard d'Estain để nêu vấn đề nhân quyền và cứu trợ cho Việt Nam. Từ đó Nhật Báo Nhân Dân không ngớt chửi bới những người trước đây đă ủng hộ cộng sản nay lại trở mặt.như Sartre và Russel…. Nằm trong trại tù Nam Hà, anh em nghe phóng thanh oan oan chửi bới mỗi buổi sáng mà suy đoán được t́nh h́nh bên ngoài..
Cũng nhờ dư luận ồn ào như vậy, cộng sản không thể bưng bít được nữa nên chính sách nhà tù được nới rộng, gây một khúc quanh quan trọng trong đời sống của tù là đươc thăm nuôi, qua khỏi được những cơn đói khát khủng khiếp. Hàng chục tấn thực phẩm mà gia đ́nh lặn lội bới xách từ trong Nam ra đă thay đổi bộ mặt nhà tù. Dân chúng chung quanh trại tù, vốn cũng nghèo đói xác xơ, không khỏi ngạc nhiên trước sự sung túc của miền Nam, nay họ sống nhờ dịch vụ cho người thăm nuôi mà trở nên phát đạt hồ hởi. Cách cư xử xưng hô của cai tù cũng thay đổi bất ngờ, hết mày tao chi tớ mà có khi lại ngọt ngào xưng em để mong xía được một gói ḿ hay một cục lạp xưởng . Thế mà trước đó, khi xét quà thăm nuôi, mấy chú cai tù lấy làm lạ, tần mần cầm cây lạp xưởng lên không biết là cái ǵ, để rồi hạch hỏi: "Các anh làm ǵ mà đem nến vào nhiều thế, bộ muốn đốt trại hả ?"
Một trong những điểm son tuyên truyền của Hà Nội là việc nữ tài tử Jane Fonda viếng thăm Hà Nội vào năm 1972 và đă chụp một tấm h́nh nổi tiếng gây ồn ào trong dư luận Mỹ. "Chị Jane" ( nói theo giọng lưỡi thân mật của báo Hà Nội) đội nón cối, ngồi trên một khẩu súng cao xạ pḥng không nhắm bắn vào máy bay Mỹ. Chị cũng đă lên đài phát thanh Hà Nội kêu gọi Mỹ rút quân. Chị cũng vào" Hanoi Hilton" để thăm tù binh Mỹ. Khi những tù binh nhân chứng sống này kể lại chuyện tra tấn th́ Chị tuyên bố trên báo The New York Times rằng "họ đạo đức giả và láo khoét", "không hề có chuyện tù binh bị tra tấn hay tẩy nảo", làm cho mọi người phẩn nộ, trong đó có cả cựu tù binh là Thượng Nghị-sĩ John Mc Cain, ứng cử viên Tổng Thống Mỹ năm 2008. Chờ cho tới năm 1988, khi thấy rơ bộ mặt thật của cộng sản, Jane Fonda mới hối hận và xin lổi mọi người về những ǵ đă nói và đă làm. Chị nói :" Sao tôi có thể làm những việc ghê tởm như vậy, thật là không biết suy nghỉ [...] cho tới khi đưa tôi ra mộ, tôi vẫn c̣n ân hận về tấm h́nh tôi đă chụp khi ngồi trên súng cao xạ..." và thú nhận trong cuốn tự truyện viết năm 2005 là đă bị cộng sản lợi dụng để tuyên truyền.
Chị Jane Fonda đă mở mắt, nhưng quá chậm, mắt Chị chắc đă mờ v́ Chị đă ngoài "thất thập cổ lai hy " rồi, chỉ tội cho oan hồn những người đă khuất, trong đó có cả 56.000 quân nhân Mỹ.
Khi thế giới chú ư tới Việt Nam th́ trại tù Nam Hà trở thành một “thắng cảnh”, hết thăm viếng này đến thăm viếng khác, từ "Đồng chí" Chandra, Chủ tịch Hội Đồng Ḥa B́nh Thế Giới, Hội Ân Xá Quốc tế, các Công đoàn Cộng sản ở Pháp, và đại diện báo chí trong đó có báo France Soir ở Paris v.v. . Mỗi lần thăm viếng là một cực h́nh tủi nhục cho anh em tù.
Để cho tấn tuồng được chu đáo, trại chuẩn bị từ nhiều tuần lễ trước, như ngày Tết chuẩn bị chợ phiên. Cây kiển đươc chở từ xa tới, tường đá được quét vôi trắng xóa, lại vẽ thêm bông hoa thật màu mè. Những lồng chim hoàng yến, họa mi, treo lủng lẳng, hót ríu rít, như để ngạo nghễ khoe rằng chúng đă được mua bằng tiền xén bớt phần ăn của tù, phần ăn vốn đă vô cùng khốn nạn. Hồ cá vàng giữa sân được tô vẻ cẩn thận, với ḥn non bộ, với tiều phu đốn củi, với Lă Vọng ngồi câu... Những anh lớn tuổi râu tóc bạc phơ được bố trí ngồi chơi cờ tướng bên hồ trông như những đạo sĩ đang thảnh thơi tu luyện dưới núi… Những nhạc cụ kềnh càn, kể cả cây dương cầm nặng nề, được mang về từ Hà Nội để cho du khách có dịp nghe những bản nhạc du dương mà quên đi cái thực tế phũ phàng trong khi thăm viếng. Những người mà phái đoàn thăm viếng thường đ̣i hỏi muốn gặp v́ họ biết có mặt trong trại, th́ được Bộ Nội vụ cho học tập thật kỷ những câu trả lời như một cái máy . Một cựu Đại sứ, có mặt ở đó, đă trả lời với phái đoàn qua thông dịch viên của Bộ Nội vụ rằng :"Ở đây thấy thoải mái hơn ở Luân-đôn" ( ! ).
Phần chính của cuộc tŕnh diển là phải giăm con số từ mấy ngàn tù què quặc xuống c̣n mấy trăm con người khỏe mạnh vui tươi.Trong những pḥng giam chật hẹp thường ngày chứa trên hai trăm người sắp lớp như cá ṃi th́ nay được xua hết ra rừng, căn pḥng được dọn dẹp gọn gàng thành ba mươi chỗ nằm tươm tất với chiếu hoa, chăn bông thẳng tắp như ở quân trường. Ở bệnh xá th́ những bệnh nhân thật được d́u, gánh, cỏng , khiên đi trốn, nhường chổ cho mươi con bệnh kiển, khỏe mạnh v́ có thăm nuôi, học thuộc ḷng triệu chứng những bệnh do tàn dư của Mỹ Ngụy để lại : huyết áp cao v́ rượu chè, tiểu đường cao mỡ v́ nhậu nhẹt, ăn chơi trác tán v.v…., Trên mỗi đầu giường được chưng một hộp sửa, vài quả cam, cũng kiển như bệnh nhân v́ sẽ thu hồi ngay sau khi phái đoàn ra về. Phần chuẩn bị ở hậu trựng sân khấu tập đi tập lại nhiều lần, chỉ chờ ngày kéo màn.
Ngày phái đoàn đến thăm, trại vắng người nhưng vui như mở hội. Từ sáng sớm, ban nhạc đă trổi lên những bản vui tươi, hùng hồn , có khi du dưong ướt ác như để d́u phái đoàn vào cảnh thơ mộng của nhà tù. Từ cổng bước vào, phái đoàn có cảm giác như đi chơi chợ phiên. Các toán thể thao, bóng bàn, bóng chuyền, trong các đồng phục sặc sỡ vui mắt đang ra sức biểu diễn dù đă mệt nhoài v́ phải tập dợt liên tục cả mấy tuần nay, dưới con mắt gườm gườm ḍ xét của tên cai tù đóng vai trọng tài. Nhà văn hóa được chưng bày nhiều sách tiếng Anh tiếng Pháp, nhưng khi được hỏi đến th́ không ai có quyền trả lời là biết tiếng nước ngoài.
-24-
Đến nhà ăn, (một tiếng nghe rất mới đối với tù, v́ thường ngày tù ăn trong lon Guigoz hay bao nylon đă quen rồi) phái đoàn hẳn phải hài ḷng khi thấy thực đơn treo trên tường cũng như dọn trên bàn có đầy đủ chất bổ dưởng. Họ đâu ngờ rằng những thực khách bất đắc dĩ đó đă phải cắn răng ngồi chờ từ sáng sớm trước những món ăn béo bổ không quen mắt đó mà ruột gan cứ cồn cào, nước mủi nước miệng chảy ṛng ṛng, hai tay như bị khóa bởi một cái c̣ng vô h́nh, v́ được lệnh chỉ cầm đủa khi phái đoàn ló mặt ở cửa pḥng mà thôi. Đến bệnh xá, phái đoàn khen ngợi sự tổ chức chu đáo để cho tên Ban Xuyên ,Thủ trưởng trại giam hỉnh mủi và không chút ngượng ngập nói thêm: "Tôi cũng muốn được như các anh ấy thôi !" Chưa dứt câu th́ phái đoàn báo France Soir hỏi một bác sĩ tù, (anh này được giữ lại bệnh xá v́ đă lớn tuổi, c̣n những bác sĩ trẻ hoặc hơi cứng đầu khác th́ phải trốn biệt ở ngoài rừng) : "Anh biết tiếng Pháp không ?" Chờ cho thông dịch xong, bác sĩ trả lời ":Không". Nhà báo hỏi tiếp : "Anh tốt nghiệp ở đâu ?" V́ câu hỏi bất ngờ không được Bộ Nội vụ dặn trước, nên bác sĩ trả lời:" Ở Paris." Nhà báo thấy ngay sự lạ thường và nghi ngờ ngay những điều đang mắt thấy tai nghe. Anh cũng biết thêm rằng vợ bác sĩ là người Pháp đang sống ở Paris, nên chụp cho một tấm h́nh và hứa rằng tuần sau sẽ đến tay vợ con bác sĩ. Với cái ḷng từ tâm kiểu tây phương đó, nhà báo chắc cũng không ngờ rằng khi tấm h́nh chưa đến tay vợ con ở Paris th́ ở đây bác sĩ cũng đang phải chịu h́nh phạt kỹ luật, v́ đă nói tiếng Pháp với phái đoàn, phải ra lao động nặng, đập đá, kéo cày như những anh em khác.
Ba mươi lăm năm trước đó, Phó Tổng thống Mỹ Henri Wallace đă tin ở cộng sản Nga v́ họ diễn kịch khéo khi bắt cán bộ đóng vai tù, do đó Liên Xô đă nhận được sự viện trợ của Mỹ. Ngày nay, những phái đoàn thăm viếng trại Nam Hà dù ngây ngô thân cộng đến đâu cũng không khỏi không thấy những sơ hở buồn cười v́ tấn tuồng đóng vụng, nên chắc đă không tin như Phó Tổng-thống Wallace đâu, họ đă mở mắt.
Thế giới đă mở mắt.
Cách đây hai mươi năm, bức tường Bá Linh bị sụp đổ gây một phản ứng dây chuyền làm cho hằng trăm triệu người sống dưới chế độ cộng sản ở Đông Âu đă tự giải thoát được v́ họ đă mở mắt. Tàn dư của chế độ cộng sản để lại ở Đông Đức cũng như ở các nước Đông Âu là sự nghèo nàn, mà hậu quả là làn sóng tràn ngập qua các nước Tây Âu những tệ nạn đĩ điếm, trộm cắp, ăn xin thấy nhan nhản tại các ngă tư đèn xanh đèn đỏ, ở Paris cũng như ở các thành phố khác. Bộ ngoại giao Pháp đă nhiều lần phải can thiệp với các nước cộng sản trước đây ở Đông Âu để cho hồi hương những nạn nhân xă hội đó hầu phục hồi danh dự và xây dựng xă hội mới trong sự tôn trọng nhân cách và nhân quyền.
Những lảnh tụ cộng sản đều là những thủ phạm chính trị có bàn tay dính máu, bằng mọi giá họ quyết bám lấy bạo lực để tồn tại. Erich Honecker, Chủ tịch Đông Đức, cha đẻ của bức tường Bá Linh, đă tuyên bố chỉ mấy tháng trước khi bị sập đổ rằng bức tường sẽ đứng vững cả trăm năm nửa. Thế rồi cuối cùng gậy ông lại đập lưng ông, Honecker bị xét xử ngay bởi những người Đông Đức, phải chạy trốn qua Nga rồi qua Chili để chết thê thảm ở đó. Điều oái ăm là dưới thời cai trị của Honecker, nhiều người Đông Đúc đă chạy trốn vào các ṭa đại sứ để được cứu mạng, th́ nay chính Honecker cũng phải làm như vậy, nhưng thiên bất dung gian. Tại Romanie, Chủ tịch Nicolae Ceausescu, người ra lệnh bắn vào đoàn người biểu t́nh th́ cũng bị những người nổi dậy xét xử trong ṿng 55 phút rồi đem ra bắn ngay tại chỗ.
Đáng buồn thay, cộng sản Việt Nam vẫn chưa chịu mở mắt để rồi sớm muộn ǵ cũng không khỏi bị nghiền nát bởi quy luật của bánh xe lịch sử .
Kỹ niệm 20 năm Bức Tường Bá Linh sập đổ
Paris, 09/11/ 2009
Phương-Vũ Vơ Tam-Anh
p