Phiếm của Huy Phương
Đàn bà là cái chi chi mà tự cổ chí kim, người ta đă hết bút mực để nói tới, kẻ th́ hết ḷng ca tụng, người không ngớt than phiền. Alfred De Musset th́ ca tụng rằng: “Đàn bà, ấy là con chim đẹp nhất của chúng ta trên quả đất này (La femme, c'est le plus bel oiseau que nous avons sur la terre), trong khi Euripide (480- 408 trước J.C.) th́ lại than văn “Đàn bà là cái tai họa ghê gớm nhất trong các tai họa” (La femme est le plus affreux de tous les maux.) Kết hợp cả hay ư tưởng ấy lại, chúng ta sẽ có một triết lư rất là ba phải.
Chuyện xưa đời khai thiên lập đại kể lại rằng, Thượng Đế sinh ra đàn ông, đến ngày thứ sáu thấy đàn ông thơ thẩn một ḿnh cô đơn quá, Thượng Đế mới lấy cái xương sườn thứ sáu của đàn ông mà tạo nên người đàn bà, đem đến sống chung với người đàn ông cho đỡ buồn. Trước khi lấy cái xương sườn để tạo ra người phụ nữ, Thượng Đế đă ru Adam ngủ và bảo:
- Ráng ngủ đi con. Có lẽ &đây là lần cuối cùng con được ngủ yên!
Cũng v́ gốc gác là cái xương sườn, đàn bà luôn theo “sát sườn” đàn ông, sẵn sàng “hích” vào sườn hay đâm vào sườn, cái chỗ mà nơi kia là nguồn gốc của ḿnh và đàn ông th́ măi đi theo đàn bà để đ̣i lại cái xương sườn của ḿnh. Câu chuyện tiếp theo là sau một thời gian sống chung, một ngày kia người đàn ông đem người đàn bà trả lại cho Thượng Đế và than rằng: “Thượng Đế ơi, con xin trả lại người này cho Thượng Đế v́ con hết chịu nổi rồi”. Thượng Đế chấp nhận lời thỉnh cầu của người đàn ông, thu nhận lại người đàn bà. Nhưng chẳng mấy lâu, người đàn ông lại t́m đến, cầu xin Thượng Đế cho y lại người đàn bà v́ y không chịu nổi sự dằn vặt của thương nhớ và cô đơn. Lần này Thượng Đế đem người đàn bà trả lại cho người đàn ông và căn dặn lần cuối rằng:”Lần này chúng bây dắt nhau đi đâu th́ đi cho khuất mắt ta, có đau khổ, phiền muộn ǵ th́ cũng ráng chịu, đừng có trở lại đây làm phiền ta nữa!”
Từ đó, người đàn ông và đàn bà không xa rời nhau nữa, người gặp vợ hiền th́ như người lên thiên đàng, người gặp vợ không ra ǵ th́ trở thành triết gia.
Đọc đươc trên một cột hài hước của một tờ tuần báo:”Nếu thế giới không có đàn bà th́ dầu có tới bốn con vịt cũng không thành một cái chợ. Th́ quần áo đàn ông không phải thay, cửa nhà không phải quét! Th́ đêm đêm không có ngôi sao đổi ngôi và không có những chàng trai đi vẩn vơ trong trăng t́m vần thơ, và hoa ti gôn sẽ không bao giờ rụng. Và đàn ông sẽ không bao giờ phải ngủ ngoài hè mỗi khi họ về nhà quá trễ...”
Những trường phái ghét đàn bà c̣n cho đàn bà c̣n ác độc độc hơn loài quỷ dữ, v́ quỷ dữ chỉ cướp được linh hồn của người ta, trong khi đàn bà không những tàn phá linh hồn mà c̣n tiêu hao cả thể xác, làm cho người đàn ông hao ṃn tinh lực.
Không hiểu v́ sao đàn bà được loài người xưng tụng là phái đẹp, thật ra Thượng Đế không bao giờ ưu ái cho những con vật giống cái dưới trần thế này được đẹp hơn những con vật giống đực. Con công x̣e cánh ngũ sắc là con công trống, con sư tư có bờm kiêu hănh là con sư tử đực, đến con gà trống oai vệ cạnh nhà cũng có mồng đỏ màu sắc đẹp đẽ khác với vẻ nghèo nàn của con gà mái. Theo quy luật này th́ đến những con chim chào mào, con chim se sẻ, chắc con trống cũng phải đẹp hơn, rồi đến con chim cú hay con chim bói cá kia, nhan sắc và h́nh dáng con mái vẫn xếp hạng sau con trống.
Nếu đàn bà là phái đẹp, là giống đẹp v́ sao đàn bà ngày nay lại phải dùng tới son phấn, cùng hằng triệu triệu loại mỹ phẩm và mắt phải kẻ, môi phải tô, má phải đánh phấn hồng? Đàn bà là giống đẹp, có thân thể tuyệt mỹ trời ban sao lại phải cắt, bơm, bồi, căng, khoét, may...Nếu đàn bà là giống vật thơm tho trời tạo dựng, th́ sao trên thế giới hàng ngh́n công ty nước hoa phải vắt cả triệu cánh hồng để đem lại có quư bà vài giọt nước hoa tinh chất. Con công trống, trời sinh ra bộ lông đă đủ đẹp, đâu có như các bà đầu tóc phải bới, uốn, nhuộm, chải theo trăm ngh́n kiểu cọ. Đàn bà vốn đă là đẹp th́ sao lại phải thời trang, áo quần này nọ, xuân hạ thu đông, khi mỏng khi dày, khi kín đáo mệnh phụ, khi hở hang chào mời. Hăy nh́n vào các dạ tiệc, trong khi giống đàn ông độc có mỗi bộ áo veste, chiếc cà vạt màu, đôi giày đánh bóng th́ quí bà trăm hồng ngh́n tía, chẳng cô nào giống bà nào, hai dạ tiệc không mặc lại một lần y phục. Nếu đă là đẹp, sao lại phải mượn cái vỏ bọc y trang đến ngần ấy, sao phải cầu đến vật chất do con người tạo ra?
Như thế chúng ta cũng hiểu v́ sao Tổng Thống Phu nhân Fernando Marcos của Phi Luật Tân lại có tới 3,000 đôi giày trong khi chưa nghe ai lên án chồng bà có quá nhiều bộ cánh âu phục.
Nếu đàn bà quả là giống đẹp được loài người giống đực tôn sùng, coi như là một “vưu vật” của trời ban cho, sao quí ông lại dùng những ngôn từ xách mé gọi tài năng đàn bà “đái không qua ngọn cỏ”. Điều này th́ quả là giống đực đă lầm to, hănh diện ḿnh là giống đái qua hai ba ngọn cỏ. Than ôi, nếu quí ông không được hỗ trợ bàn hai bàn tay trời ban cho, th́ quí ông chẳng khác chi đứa trẻ đái dầm thuở mới chập chững biết đi.
Nói về đầu óc đàn bà th́ ngày xưa ông Khổng Tử đă “viết” một câu chắc nịch ”phụ nhân nan hóa” (đàn bà khó dạy). Khổng Tử lấy vợ năm 19 tuổi, có hai người con, nhưng suốt đời ông đi lang thang du thuyết từ nước này qua nước khác cho tới lúc ông mất năm 73 tuổi. Chắc chắc là ông không thể đem gia đ́nh theo bên cạnh, và sách sử cũng không nói ông gặp nhiều phụ nữ, nhưng kiểu ông nhận xét về đàn bà kiểu này, thật là khinh mạn hết chỗ nói.
Trong văn chương b́nh dân, có lẽ cũng do giọng lưỡi các cụ đồ kiêu ngạo, không thể thiếu đàn bà, lại “tần mần như ma” nhưng luôn luôn có cái giọng khinh bạc với đàn bà:
”Đàn ông nông nổi giếng khơi,
Đàn bà sâu sắc như cơi đựng trầu!”
Cũng với cái luận điệu ấy, cũng một thứ mà ở đàn ông th́ tốt mà sang đàn bà, thành dở:
-“Đàn ông rộng miệng th́ ssang
Đàn bà rộng miệng tan hoang cửa nhà!”
-“Đàn ông tốt tóc là tiên
Đàn bà tốt tóc nằm liền với ma.” (?)
Dính líu tới đàn bà th́ ở phương Tây vào những thế kỷ trước người ta đem tên những vị Thánh để đặt cho những cơn băo như “Hurricane Santa Ana” đổ vào Puerto Rico năm 1982, và sau đó là cơn băo “San Felip 1” và “San Felip 2” cũng tàn phá Puerto Rico trong hai lần 1876 và 1928. Sau đó người ta dùng lẫn lộn tên đàn ông và đàn bà để đặt tên cho những cơn băo, nhưng đến năm 1953, cơ quan khí tượng quốc gia Hoa Kỳ chính thức bắt đầu dùng những cái tên đẹp đẽ dịu dàng của quư cô nương để đặt tên cho những cơn băo dữ dằn, tàn phá không thương tiếc tất cả những ǵ trên mặt đất mà các nàng đă đi qua. Từ đó chúng ta có những cơn băo mang những cái tên ngọt ngào như Teresa, Lisa, Nicole... nhưng đầy sự giận dữ, cuồng nộ, và khi nó đi qua, đă cuốn hết nhà cửa, tài sản và cả ...xe hơi của chúng ta (phải chăng quí ông muốn nói tới những con băo ly dị?) Mặt khác, phải chăng v́ tính t́nh bất thường của đàn bà mà người ta “áp đặt” tên các quí nương vào cho các cơn băo.
Nói về mặt h́nh thức tức nói về ngoại h́nh của người đàn bà th́ theo một thống kê của trang web Newwomam ở Anh Quốc thực hiện, chính “đàn bà là kẻ thù của đàn bà“, v́ các bà không bao giờ bằng ḷng với nhan sắc hay thân thể của ḿnh. Trong cuộc khảo sát 3,000 vị mà chỉ có một bà là bằng ḷng với ḿnh mà thôi, số c̣n lại đều bất măn và oán trách ông Trời sao cho ḿnh có cái mũi thế này, đôi mắt thế kia, hay cái eo thế nọ. Họ không chỉ tự làm khổ ḿnh mà c̣n hay nh́n khuyết điểm của người khác, bới lông t́m vết trên ngoại h́nh của bạn bè đồng giới, đồng nghiệp và ngay cả thành viên trong họ hàng. Nghĩa là đàn bà thường ít chú ư tới những người khác phái đứng trước mặt họ mà thường chú ư tới những người cùng chung giới tính, và phần nhiều là nh́n qua cái vẻ bề ngoài. Có lẽ v́ thế mà một câu nói thường được nhắc lại: “trong một hôn lễ đàn ông nh́n nhan sắc cô dâu c̣n đàn bà nh́n kỹ bộ áo cưới của cô dâu”.
Tuy vậy người đàn bà vẫn là một sinh vật yếu đuối, mong manh, người ta thường ví người đàn bà với loài hoa, mà hoa th́ cành vội tàn, nhụy vội rửa. Người đàn bà như những loài hoa kia, chỉ có một thời xuân sắc, chỉ đẹp có một thời, và sẽ không bao giờ là mùa ha,ï mùa thu hay tới mùa đông.
“Chơi xuân kẻo hết xuân đi
Cái già xồng xộc nó th́ theo sau.”
Tạo hóa sinh ra người đàn ông tám mươi tuổi vẫn c̣n tinh khí, trong khi người đàn bà năm mươi đă vội tắt kinh, trứng hết, đă đi vào trạng thái “em ơi lửa tắt, b́nh khô rượu”, hoa tàn, nhụy héo, tóc rụng, da nhăn không có ǵ níu kéo lại mùa xuân được nữa. Người ta nói tạo hóa thật không công bằng khi xếp đặt cho người đàn bà măn kinh quá sớm. Những thay đổi trên cơ thể người đàn bà sau thời kỳ này là một nỗi ám ảnh lớn đưa đến những sự thay đổi về tâm lư và tinh thần. Ngày nay, theo sự tiến bộ của khoa học, tuổi thọ của con người càng ngày càng tăng, nhưng tuổi đàn bà trong thời gian kinh nguyện vẫn không hề thay đổi. Và nếu tuổi thọ càng tăng, th́ thời gian sau khi măn kinh của phụ nữ lại kéo dài ra bằng 1/3 đời người, càng gây biết bao nhiêu khó khăn cho họ. Trên thực tế đàn bà trên tuổi 50, không c̣n giữ được những nét trẻ trung, tươi mát như những người khác phái đồng trang lứa. Sự giảm thiểu đột ngột của kích thích tố nữ là nguyên nhân gây ra việc phai tàn của một thời xuân sắc, mà ác một nỗi, các nghiên cứu trong ngành y khoa ngày nay đổi thay kết luận của họ, một sớm một chiều khiến người ta trở tay không kịp. Trong ṿng thời gian 40 năm nay, ngành y học cho là kích thích tố nữ rất cần cho phụ nữ sau khi măn kinh, họ xưng tụng đó là “món quà của thời gian” (a gift of time) đă bù đắp lại cho phụ nữ sự bất công của tạo hóa, hôm nay cũng chính ngành y lại la hoảng lên là nó có thể gây ra ung thư, rồi h́nh như bây giờ họ lại nói không sao!
Phụ nữ luôn luôn muốn kéo dài thời xuân sắc và mong muốn đoạn cuối cuộc đời của ḿnh vẫn giữ được những nét trẻ trung, khỏe mạnh, khi so với người bạn đời cùng tuổi cũng không đến nỗi quá chênh lệch. V́ vậy mà một đôi vợ chồng ở tuổi trẻ, chồng dù hơn vợ năm bảy tuổi nhưng khi đến giai đoạn 60, th́ vẻ già trẻ của hai người không c̣n là một sự cách biệt nữa. Cho nên:
“Đàn ông ba mươi tuổi c̣n xuân.
Đàn bà ba mươi tuổi đă toan về già.”
v́ vậy chúng ta phải thông cảm cho những người đàn bà đang cố níu lại thời xuân xanh của họ bằng cách nhờ các bàn tay phẩu thuật phục hồi, sửa sang, sơn quét. Những quảng cáo trên đài phát thanh hay báo chí của những vị bác sĩ đang sống nhờ và làm giàu nhờ vào sự khắc nghiệt của con Tạo đối với phụ nữ, đă khiến chúng ta phải ngượng ngùng khi nghe nói những lời chào hàng “nâng ngực từ rốn, bơm mông, giải phẩu thẩm mỹ âm đạo”sao nghe nó dung tục, thô tháp. C̣n đâu là những ngày “em tan trường về, anh đưa Ngọ về, đường mưa nho nhỏ, ôm nghiêng tập vở...” Ngày đó thực t́nh, tôi chỉ nh́n thấy một đôi mắt đen, một tà áo quấn quít... c̣n ngoài ra không thấy trời thấy đất, nói chi tới ngực nàng, mông nàng...
Tôi biết rằng đàn bà là mẹ của loài người, và chúng ta thử tưởng tượng chỉ một ngày hôm nay thôi, một thế giới không có đàn bà, thế giới sẽ chỉ c̣n lại những cửa hàng bán thịt, bán than, bán bánh ḿ... quả đất sẽ không c̣n hoa, c̣n nhạc. Tôi biết các bạn cũng như tôi, cũng như các nhà hiền triết, các cụ đồ nho, và cả ai đó nữa... một đôi khi bực ḿnh th́ cũng ch́ chiết, nói xấu đàn bà hết lời, nhưng có lẽ chúng ta cũng nên trở lại đầu bài, bắt chước Alfred de Musset để nói rằng:” Ôi đàn bà, ấy là con chim đẹp nhất của chúng ta trên quả đất này!”
Huy Phương